Οι προφήτες στην τηλεόραση
Και ξαφνικά, τα δελτία ειδήσεων γέμισαν… προφήτες. Δημοσιογράφοι, σχολιαστές, «ειδικοί αναλυτές» και κάθε λογής τηλεοπτικοί συνομιλητές έχουν μετατρέψει την ενημέρωση σε μια καθημερινή σειρά προβλέψεων, σεναρίων και δραματικών προειδοποιήσεων. Χωρίς ιστορικό βάθος, χωρίς ψυχραιμία , χωρίς την περιορισμένη απόσταση, η τηλεόραση μοιάζει πλέον περισσότερο με στούντιο μαντείας παρά με χώρο ενημέρωσης.
Από την είδηση στο… προφητικό αφήγημαλΗ ανάγκη για εντυπωσιασμό και τηλεθέαση έχει τα δεινά ειδήσεων σε μια νέα εποχή :
όπου η είδηση υποχωρεί,
η ανάλυση γίνεται υπερβολή,
και η πρόβλεψη αντικαθιστά την πραγματικότητα.
Κάθε γεγονός παρουσιάζεται ως προοίμιο καταστροφής, κάθε διεθνής κρίση ως «η αρχή του τέλους», κάθε εξέλιξη ως « ιστορική καμπή». Το αποτέλεσμα είναι ένα τηλεοπτικό τοπίο που περισσότερο τρομάζει παρά ενημερώνει.
Οι «ειδικοί» της στιγμής
Στα πάντα παρουσιάζονται καθημερινά «αναλυτές» που σχολιάζουν τα πάντα: από γεωπολιτική μέχρι οικονομία, από στρατιωτικές επιχειρήσεις μέχρι κοινωνιολογία. Πολλοί χωρίς πραγματική εμπειρία, χωρίς ιστορική γνώση, χωρίς επιστημονικό υπόβαθρο.
Η τηλεόραση τούς μετατρέπει σε αυθεντίες, και το κοινό καλείται να παρακολουθήσει έναν μαραθώνιο απόψεων που συχνά δεν στηρίζονται σε τίποτα περισσότερο από προσωπικές εκτιμήσεις.
Το δελτίο ως σήριαλ
Η δομή των δελτίων ειδήσεων έχει αλλάξει.
Δραματική μουσική.
Επείγοντα γραφικά.
«Αποκλειστικές» πληροφορίες που συχνά δεν επιβεβαιώνονται.
Ατελείωτες συζητήσεις που δεν καταλήγουν πουθενά.
Το δελτίο δεν είναι πλέον ενημέρωση· είναι επεισόδιο. Και αύριο θα έχει νέο επεισόδιο, με νέες προβλέψεις, νέες «αποκαλύψεις», νέους φόβους.
Η ανάγκη για πραγματική δημοσιογραφία
Σε μια εποχή υπερπληροφόρησης, το κοινό δεν χρειάζεται προφήτες. Χρειάζεται δημοσιογράφους που:
ερευνούν,
διασταυρώνουν,
εξηγούν,
και κυρίως δεν δραματοποιούν .
Η ενημέρωση δεν είναι θέαμα. είναι ευθύνη. Και όσο τα δελτία ειδήσεων συνεχίζουν να λειτουργούν σαν τηλεοπτικές σειρές, τόσο η εμπιστοσύνη του κοινού θα φθίνει.
